Chương 45: Triệu Lan Chi
Hà Ý Hoan không đi. Sau khi Nam Tri rời bến xe, cô bước ra ngoài, tìm một nhà nghỉ gần đó ở qua đêm. Đêm ấy cô lại mơ. Lần này giấc mơ liền mạch: cô thấy ngày người phụ nữ ấy bỏ đi, cô đã nấu cho bà rất nhiều món ngon, đã khóc biết bao nhiêu. Cuối giấc mơ, chính cô là người bảo bà đi.
Tỉnh dậy, Hà Ý Hoan lặng lẽ quay lại Hà Gia Loan. Trước cửa nhà, cô bắt gặp người phụ nữ kỳ lạ Lệ Anh từng kể. Trời còn chưa sáng rõ, người phụ nữ ấy quấn kín từ đầu đến chân, đứng dưới sườn đồi hoang nhìn lên phía trên.
“Bà tìm ai?”
Tiếng Hà Ý Hoan từ sau lưng khiến người phụ nữ giật bắn. Bà quay người định chạy nhưng bị cô giữ lại. Ban đầu Hà Ý Hoan nắm không chặt, bà xô cô một cái rồi giằng ra được.
Hà Ý Hoan ngã xuống nền tuyết, lòng bàn tay trầy da, máu đỏ sắp rịn ra. Trong khoảnh khắc xô đẩy, cô đã nhìn thẳng vào mắt người phụ nữ ấy. Cô nhận ra đôi mắt đó.
Nén đau đứng dậy, Hà Ý Hoan đuổi theo. Đường đất hẹp, khó chạy, người phụ nữ chẳng đi được bao xa đã bị cô bắt kịp.
“Đứng lại cho tôi!”
“……”
Lần này Hà Ý Hoan nắm rất chặt. Người phụ nữ còn định giằng co, nhưng thấy máu trong lòng bàn tay cô thì khựng lại. Hai người đứng giằng co một lúc, trời bỗng đổ tuyết; người phụ nữ cứ tránh ánh mắt Hà Ý Hoan.
Càng tránh, Hà Ý Hoan càng nhìn không rời. Cổ tay bà rất nhỏ, qua lớp áo dày vẫn cảm nhận được. Nếu đứng thẳng lưng, có lẽ bà cao ngang cô.
“Là bà sao?”
Hà Ý Hoan hỏi thẳng, nhưng người phụ nữ mãi không đáp. Cô vốn chẳng có mấy kiên nhẫn, bèn giơ tay giật chiếc khăn quấn quanh đầu bà xuống.
Qua màn tuyết đang rơi, gương mặt trong ký ức hiện ra dưới lớp khăn. Mười một năm trôi qua, bà dường như chẳng già đi bao nhiêu. Người phụ nữ ấy là Triệu Lan Chi, mẹ của Hà Ý Hoan.
“……”
Triệu Lan Chi trông hoảng hốt, nhưng đôi môi mím chặt cho thấy dường như bà cũng đã chuẩn bị tinh thần. Bà nhìn con gái một thoáng rồi lảng mắt đi; thấy Hà Ý Hoan hồi lâu không nói gì, bà lại dè dặt nhìn sang.
Từ đầu đến cuối, Hà Ý Hoan không rời mắt khỏi bà. Tuyết rơi càng lúc càng dày, cô gần như chẳng chớp mắt.
Trong im lặng lạnh lẽo đến nghẹt thở, Triệu Lan Chi thoáng thấy một làn khói. Hà Ý Hoan vừa châm thuốc ngay trước mặt bà. Triệu Lan Chi nâng mí mắt; Hà Ý Hoan thu hết những biểu cảm nhỏ nhặt ấy vào mắt, thậm chí có phần khoái chí khi nhìn thấy sự kinh ngạc trên gương mặt bà.
“Khụ, khụ!”
Khói bị gió thổi sang phía Triệu Lan Chi, khiến bà sặc ho. Hà Ý Hoan nhướng mày, nheo mắt nhìn. Cô biết trong mắt Triệu Lan Chi, mình hẳn vẫn là thiếu nữ yếu đuối, nhút nhát mười một năm trước. Sự thay đổi hôm nay chẳng khác nào một cách trả thù người phụ nữ trước mặt, đem đến cho cô chút khoái cảm.
“……”
Ho xong, Triệu Lan Chi mấp máy môi, tựa như gọi tên Hà Ý Hoan nhưng chẳng phát ra tiếng. Hà Ý Hoan nghiêng đầu, cuối cùng hỏi bà tới đây làm gì.
“Mẹ đến tìm các con…”
Giọng Triệu Lan Chi khàn khàn như cổ họng đầy cát bụi gió thổi vào, giống hệt trong ký ức Hà Ý Hoan. Chỉ có điều ngày ấy, giọng bà khàn vì khóc.
“Các con?”
Hà Ý Hoan hiểu “các con” là mình và Hà Ý Nhạc. Bà thậm chí còn chưa biết Hà Ý Nhạc đã vào tù. Nghĩ đến đó, ngọn lửa oán hận trong lòng cô lại âm ỉ bùng lên.
“Ở đây không có người bà muốn tìm đâu.”
Hà Ý Hoan từ lâu đã quen giấu kín cảm xúc, thường đối đãi với người khác bằng vẻ mặt lạnh lùng. Chỉ khi đối phương không nhìn thấu lòng mình, cảm xúc mới không dễ bị điều khiển. Nói xong, cô ném điếu thuốc còn hút dở xuống tuyết, quay lưng bước đi. Mới được vài bước, cô đã nghe tiếng chân đuổi theo.
“Mẹ biết bao năm qua đều là lỗi của mẹ!”
Một lời mở đầu khuôn sáo, hệt thoại trong những vở kịch bi tình cũ. Hà Ý Hoan cười nhạt trong lòng. Triệu Lan Chi từ nắm một tay cô chuyển sang giữ bằng cả hai tay, nhưng bàn tay thứ hai chẳng có bao nhiêu sức.
Bàn tay Triệu Lan Chi lạnh như vừa vùi trong tuyết suốt đêm, lại run rẩy. Hà Ý Hoan chán ghét hất ra. Nhìn người phụ nữ rụt rè trước mặt, cô thấy lại chính mình năm xưa: ngày ấy cô hẳn cũng mang vẻ mặt thế này nhìn bà ra đi.
“Mẹ…”
“Bà không cần nói gì cả.”
Hà Ý Hoan ngắt lời Triệu Lan Chi, bảo hãy nghe mình nói trước. Cô nói Hà Ý Nhạc đã ngồi tù, còn bản thân chẳng hề có ý định nhận lại mẹ. Cuối cùng, như một cách trả thù cay nghiệt, cô liếc ngôi nhà rách phía sau lưng bà, bảo nếu nhất định muốn tìm người ôn chuyện thì cha cô vẫn ở trong đó đợi.
“……”
Nghe xong, Triệu Lan Chi lại mím môi.
“Năm mẹ mười chín tuổi…”
Triệu Lan Chi chỉ rơi hai giọt nước mắt, rồi vội lau đi, cố nhịn. Bà bắt đầu kể chuyện quá khứ chưa từng nói, lại sợ Hà Ý Hoan chẳng đủ kiên nhẫn nghe hết nên cứ nắm chặt ống tay áo cô bằng bàn tay run rẩy.
“……”
Triệu Lan Chi kể năm mười chín tuổi, bà theo một người bạn gái cùng làng ra ngoài làm thuê. Người kia bảo đã tìm cho bà một công việc tốt ở thành phố. Chưa từng đi xa, bà cứ thế theo bạn ngồi tàu hỏa hai ngày một đêm, đổi sang xe khách ở huyện, rồi lên xe kéo bằng lừa. Cuối cùng bà đến nơi cơn ác mộng bắt đầu: Hà Gia Loan.
“Đến khi mẹ nhận ra có gì không ổn thì đã muộn.”
Người ta lừa Triệu Lan Chi rằng Hà Gia Loan là quê của người môi giới, cứ ở tạm vài ngày đợi người ấy về. Nhưng sáng hôm sau, người bạn cùng đi đã biến mất. “Người môi giới” kia hóa ra chính là kẻ mua bà: một người đàn ông trung niên nồng nặc mùi rượu, diện mạo bình thường đến thô lỗ.
“Ông ta bảo đã bỏ ra tám trăm đồng để mua mẹ.”
Vừa gặp Triệu Lan Chi, người cha của Hà Ý Hoan đã đánh bà một trận tàn nhẫn, đến nửa tháng bà không ngồi nổi. Rồi ông ta tuyên bố bà là vợ mua bằng tám trăm đồng; nếu dám chạy, ông ta sẽ tìm đến quê bà gây sự với ba mẹ bà.
“Hồi ấy mẹ chẳng biết gì, mẹ sợ lắm.”
Nhà Triệu Lan Chi còn năm anh chị em, ba mẹ đều bệnh tật. Bị đánh đến khiếp sợ, bà tin lời đe dọa của người đàn ông ấy, từ bỏ ý định chạy trốn.
“Rồi mẹ có con…”
Nói đến đó, Triệu Lan Chi ngước nhìn Hà Ý Hoan. Ánh mắt chứa quá nhiều thứ: phẫn uất, bất cam, oán trách, có lẽ cả chút áy náy. Những cảm xúc đặc quánh ấy khiến dạ dày Hà Ý Hoan cuộn lên, buồn nôn.
Triệu Lan Chi kể sau khi sinh Hà Ý Hoan, bà hoàn toàn thôi nghĩ đến việc bỏ trốn. Đứa trẻ trở thành sợi dây giữ chân bà. Người cha nghiện rượu dường như cũng nghĩ vậy, không còn canh chừng chặt nữa mà ngày ngày ra ngoài uống rượu. Ban ngày Triệu Lan Chi vừa chăm con vừa làm đồng, đêm về lại chịu những trận đòn của gã say.
Mười bảy năm như thế trôi qua, mọi ý chí phản kháng trong Triệu Lan Chi đều bị đánh cho tan nát. Ngày nào bà cũng sống như cái xác không hồn, chẳng biết mình sống vì điều gì.
“Con còn nhớ chỗ này không, chỗ này…”
Triệu Lan Chi kéo tay áo bên trái lên. Một bông tuyết vừa rơi trên vết sẹo ở cổ tay bà. Hàng mi Hà Ý Hoan khẽ run: cô nhớ. Đêm biết mình mang thai Hà Ý Nhạc, Triệu Lan Chi dùng rìu chẻ củi cứa cổ tay, bị cô phát hiện. Lần đầu nhìn thấy nhiều máu đến vậy, máu đỏ tươi tuôn như suối, Hà Ý Hoan sợ đến mức chạy đi gọi người cha dậy. Triệu Lan Chi được cứu sống, nhưng đổi lại cánh tay phải bị đánh gãy.
“Mẹ như một cái rễ cây, cứ mục ruỗng, thối rữa dần trong bùn đất nhơ bẩn.”
Những ngày sau đó, Triệu Lan Chi thường nhìn cây khô trong sân mà lẩm bẩm câu ấy, chờ bụng lớn từng ngày, rồi sinh Hà Ý Nhạc.
Khi sinh Hà Ý Nhạc, Triệu Lan Chi băng huyết, suýt mất mạng. Người cha không có tiền đưa bà đến trạm y tế, sau đó chỉ mời bà đỡ tới xử lý qua loa. Bệnh tật vì thế đeo đẳng, bà không thể mang thai thêm nữa.
“……”
Một số phận gần như lặp lại đến cùng đường. Đó là những điều Triệu Lan Chi chưa từng kể. Trong đôi mắt vốn lạnh lẽo của Hà Ý Hoan thoáng gợn lên chút dao động. Triệu Lan Chi buông ống tay áo con gái, quay nhìn căn nhà đã giam bà suốt mười bảy năm, kể rằng vào một buổi sáng nọ, bà bỗng nghĩ thông.
“Mẹ thấy nắng sớm chiếu lên mặt Nhạc Nhạc, còn con nằm ngủ trên đùi mẹ. Hai đứa ngủ rất yên lành. Mẹ bỗng nghĩ có lẽ con và em không còn cần mẹ nữa.”
“Cái bà gọi là nghĩ thông, chẳng phải chỉ là bỏ trốn sao? Thế nào là chúng tôi không còn cần bà? Bà đã hỏi ai chưa?”
Hà Ý Hoan khinh khỉnh trước lời cuối của Triệu Lan Chi, cho rằng bà chỉ tìm một cái cớ đường hoàng để chạy trốn. Triệu Lan Chi không giải thích; bà nhìn căn nhà đổ nát trên sườn dốc thêm một lúc, rồi quay lại nói mong Hà Ý Hoan đi cùng mình.
“Cái gì?”
Hà Ý Hoan gần như không thể tin nổi, càng không tin nổi sự trơ trẽn của người phụ nữ ấy. Cô không còn cố giấu cảm xúc. Triệu Lan Chi đưa tay định chạm mặt con gái, bị cô gạt phắt. Trên mặt bà lập tức hiện vẻ đau lòng.
Hà Ý Hoan phải thừa nhận, thấy gương mặt gần giống mình lộ vẻ tổn thương, cô đã mềm lòng và do dự trong một thoáng. Nhưng chỉ một thoáng mà thôi. Với người bị bỏ rơi, bất kể lý do là gì, vào giây phút người kia quyết định bỏ mình lại, chuyện ấy đã trở thành điều không thể tha thứ.
“Bà có biết sau khi bà đi, tôi đã sống ra sao không?”
Hà Ý Hoan bảo đừng nghĩ trên đời chỉ mình bà đáng thương. Sau khi Triệu Lan Chi đi, cô thành người thay thế bà: ngày nào cha cũng đánh cô như phát điên, trút tất cả oán hận đối với vợ lên người con gái. Cứ thấy mặt trời lặn, cô lại sợ; Triệu Lan Chi đã khiến cô sống thành một Triệu Lan Chi khác.
“Bà biết không, nếu tôi là bà, tôi sẽ không chọn bỏ chạy. Tôi sẽ giết ông ta.”
Nói đến đây, mắt Hà Ý Hoan chỉ còn hận thù. Hiếm khi cô mất kiểm soát như vậy, như người phụ nữ phát cuồng vì bị kích động. Cô chất vấn tại sao Triệu Lan Chi không giết người đàn ông ấy; chỉ cần ông ta chết, cả hai sẽ được giải thoát.
“……”
Triệu Lan Chi lại đưa tay định an ủi. Lần này bà chạm được má Hà Ý Hoan. Cảm giác chẳng còn giống khi cô bé năm nào: gương mặt con gái đã săn chắc, thanh tú, không sót nét non nớt của thời thiếu nữ.
Hà Ý Hoan nhìn bà rồi khẽ dụi mặt vào lòng bàn tay ấy. Triệu Lan Chi lại rơi nước mắt; một luồng gió lạnh ùa đến.
Bà nghe Hà Ý Hoan nói, về sau chính cô cũng chẳng làm được điều mình vừa bảo. Cô hận bản thân đã thừa hưởng sự yếu đuối của mẹ.
Tuyết rơi mỗi lúc một dày. Đến lúc ấy Hà Ý Hoan mới hoàn toàn tỉnh khỏi giấc mơ. Trong ký ức của cô, ngày Triệu Lan Chi rời đi thật ra chẳng có mâm cơm thịnh soạn nào, cũng không có nước mắt. Cô chỉ đứng nhìn mẹ bước ra cửa, như mọi buổi sáng bình thường đến tàn nhẫn và tuyệt vọng khác.





